کتاب «پدیپتپت» نوشته پروین پناهی، با ترکیب دنیای واقعی یک نوجوان دارای لکنت زبان و فضای اسطورهای شاهنامه، روایتی فانتزی و در عین حال ملموس خلق کرده است.
به گزارش خبرنگار مهر، کتاب «پدیپتپت» نوشته پروین پناهی، روایتی نوجوانانه است که تلاش میکند تجربه زیسته یک نوجوان دارای لکنت زبان را با فضایی تخیلی و اسطورهای پیوند بزند؛ روایتی که هم به دنیای درونی نوجوانان نزدیک میشود و هم مخاطب را به جهان افسانهها و ادبیات کهن ایران میبرد. این اثر با تصویرگری نگار اورنگ برای گروه سنی نونگاه منتشر شده و در کنار پرداختن به مسئله اضطراب و لکنت زبان، به موضوعاتی مانند دوستی، خیال، محیط زیست و شناخت پرندگان نیز توجه دارد.
داستان حول شخصیتی به نام «پدی» شکل میگیرد؛ پسربچهای که لکنت زبان دارد و همین مسئله باعث شده ارتباط برقرار کردن برایش دشوار باشد. اضطراب ناشی از لکنت، شبهای او را نیز تحت تأثیر قرار داده و باعث سرفههای شبانهاش شده است. اما پدی تصور میکند مشکل از بالشهایش است و به همین دلیل مدام بالشهایش را عوض میکند تا شاید بتواند شبی آرام بخوابد.
پروین پناهی، در این نقطه از داستان، واقعیت روزمره را به فضای خیال پیوند میزند. ورود یک پَر، مسیر داستان را تغییر میدهد و پدی را با «سیرنگ»؛ مرغ اساطیری شاهنامه آشنا میکند. پرندهای که یادآور جهان افسانهها و روایتهای کهن ایرانی است و ردپایش به داستان رستم و سه پَر مشهور او میرسد.
نوجوانی میان اضطراب و سکوت
یکی از مهمترین ویژگیهای «پدیپتپت»، توجه به دنیای درونی نوجوانی است که با لکنت زبان زندگی میکند. کتاب، لکنت را صرفاً یک اختلال گفتاری نشان نمیدهد، بلکه آن را بهعنوان تجربهای روانی و اجتماعی روایت میکند؛ تجربهای که بر اعتمادبهنفس، روابط خانوادگی و حتی خواب و خیال شخصیت اصلی تأثیر گذاشته است.
پدی در خانه و بیرون از خانه، مدام با نوعی اضطراب پنهان مواجه است. خانهای که بالای یک تعمیرگاه شلوغ قرار گرفته، فضایی پرتنش برای او ساخته است. صدای دائم تعمیرگاه، دعواها، دستورها و رفتارهای خشن صاحب تعمیرگاه با شاگرد نوجوانش، بخشی از جهان روزمرهای است که پدی در آن زندگی میکند.
نویسنده از خلال همین جزئیات، فضای ذهنی و احساسی شخصیت را شکل میدهد؛ نوجوانی که در ظاهر ساکت است اما در درون، جهانی پر از سؤال، ترس و خیال دارد.
سیرنگ؛ پلی میان خیال و شاهنامه
ورود شخصیت «سیرنگ» به داستان، مسیر روایت را از یک داستان واقعگرایانه صرف خارج میکند. سیرنگ، مرغ اساطیری الهامگرفته از جهان شاهنامه، بخشی از تخیل و رؤیاهای پدی را شکل میدهد و در عین حال، مخاطب نوجوان را به ادبیات کهن ایران نزدیک میکند.
نویسنده با استفاده از افسانه سه پَر رستم، داستانی تازه خلق کرده است؛ داستانی که در آن، راز پَر سوم به محور ماجرا تبدیل میشود. پدی و سیرنگ تلاش میکنند سرنوشت این پَر را کشف کنند و همین جستوجو، آنها را وارد دنیای پرندگان و طبیعت میکند.
این پیوند میان شاهنامه، تخیل نوجوانانه و دغدغههای امروزی، یکی از مهمترین ویژگیهای کتاب به شمار میرود.
روایتی درباره دیدهنشدن نوجوانها
«پدیپتپت» در لایههای پنهان خود، درباره نوجوانهایی است که کمتر دیده میشوند؛ نوجوانهایی که ممکن است مسئلهای مانند لکنت زبان، اضطراب یا ترس، آنها را از جمع دور کرده باشد.
پدی شخصیتی است که مدام تلاش میکند خودش را با محیط وفق دهد، اما در عین حال، نیاز دارد کسی جهان درونیاش را بفهمد. داستان، بدون شعار یا اغراق، تلاش میکند این احساس تنهایی و اضطراب را به مخاطب منتقل کند.
یکی دیگر از بخشهای مهم کتاب، توجه به طبیعت و حیات وحش است. نویسنده تنها به روایت یک ماجرای تخیلی اکتفا نکرده، بلکه از دل داستان، نوجوان را به شناخت پرندگان و مراقبت از محیط زیست نیز دعوت کرده است.
پدی و سیرنگ در مسیر کشف راز پَر سوم، با دنیای پرندگان روبهرو میشوند و همین موضوع، فضای داستان را از یک روایت شخصی به تجربهای گستردهتر تبدیل میکند.
ترکیب واقعیت و خیال
«پدیپتپت» از آن دسته داستانهایی است که مرز میان واقعیت و خیال را کمرنگ میکند. نویسنده از یک مسئله واقعی و ملموس یعنی لکنت زبان آغاز میکند، اما آرامآرام مخاطب را وارد فضایی افسانهای و رؤیایی میسازد.
کتاب «پدیپتپت» را میتوان روایتی درباره اضطراب، هویت و جستوجوی صدا دانست؛ داستان نوجوانی که میان سروصدای جهان اطرافش، تلاش میکند خودش را پیدا کند.
پروین پناهی در این اثر، تجربه یک نوجوان دارای لکنت زبان را با جهان اسطوره و خیال درآمیخته و داستانی خلق کرده که هم به دغدغههای نسل امروز نزدیک است و هم ریشه در ادبیات و افسانههای ایرانی دارد.
کتاب«پدیپتپت» نوشته پروین پناهی با تصویرگری نگار اورنگ در ۵۶ صفحه، شمارگان ۲هزار نسخه و بهای ۱۲۰هزار تومان برای مخاطبان رده سنی ۱۲ سال به بالا یا نونگاه از سوی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شده است.
